Icon--npo spotify youtube twitter facebook instagram whatsapp linkedin mail search arrow-right menu arrow down clock Icon video audio camera snapchat theme location

Dit is hét grote misverstand van het Pietendebat

Karel Smouter over Zwarte Piet

28 november 2018

In onze rubriek ‘De Schijnwerper’ vragen we bekende christenen hun licht te laten schijnen over een thema dat hen na aan het hart gaat. Deze week vertelt journalist Karel Smouter waarom we volgens hem het Zwarte Pietendebat volgend jaar over moeten slaan. Karel was tot vorig jaar adjunct-hoofdredacteur van De Correspondent. Op dit moment is hij docent journalistiek aan Hogeschool Windesheim.

Stel je voor, een roodharig jongetje in groep 5 stapt naar zijn juf toe. ‘Ik word gepest!’ De juf luistert eerst naar hem en vervolgens naar de pesters. De dag erop besluit ze een debat te organiseren: is rood haar nu wel of niet lelijk? En, is het nu wel of niet terecht om iemand daarmee te pesten?

Vrijwel iedereen zal meteen begrijpen: dit jongetje zal zich miskend voelen. Dubbel gekrenkt zelfs. Kijk maar naar de foto bij dit artikel, ik kan het weten.

Je gekrenkt voelen

Het vreemde is nu dat dit precies is hoe vaak gereageerd wordt op de bewering van Nederlanders die zich door de figuur van Zwarte Piet gediscrimineerd voelen. We gooien er een debat tegenaan over de vraag of degenen die zich gekrenkt voelen zich wel terecht gekrenkt voelen. 

Sterker nog: er worden tal van stukken en studies gepubliceerd en verspreid die het gelijk van de respectievelijke kampen zouden moeten aantonen. 

Terwijl, wat valt er nu helemaal te debatteren? Iedere achtjarige voelt toch aan zijn water dat een juf die doet alsof de mening van de pesters evenveel waard is als de ervaring van het gepeste jongetje de kwestie hopeloos verkeerd inschat?

Het grote misverstand

Het grote misverstand van het jaarlijkse Pietendebat is volgens mij dan ook: het is eigenlijk helemaal geen debat. Het onderwerp leent zich daar eenvoudigweg niet voor. 

Ik vermoed zelfs dat een belangrijk deel van de escalatie van dit zogenoemde ‘debat’ door dit misverstand kan worden verklaard. Want als media, politici, burgemeesters met elkaar doen alsof het hier twee kampen betreft die met elkaar van mening verschillen misken je de ervaringen van hen die aangeven zich door een zwarte piet gediscrimineerd te voelen. 

Transformatie van Zwarte Piet

Sterker nog: door zo’n debat creëer je een tegenstelling die er in werkelijkheid nauwelijks is. Want ga maar na, hoeveel zogenoemde ‘tegenstanders’ kun je aanwijzen die faliekant tegen Zwarte Piet zijn? Ze pleiten vrijwel allemaal vooral vóór een Sinterklaasfeest dat leuk is voor álle kinderen en voor de transformatievan de figuur van Zwarte Piet. En andersom valt op dat veel zogenoemde ‘voorstanders’ feitelijk best kunnen leven met wat aanpassingen maar vallen over de manier waarop hen dit voor hun gevoel wordt opgedrongen. 

Anti-Pest protocol

Niet iedere pester is zich er tenslotte bewust van dat hij pest. En de ene roodharige kan beter tegen plaagstootjes als de ander. Het gaat dus niet per se om schuld. Pas op het moment dat je wéét dat een traditie jou kwetst en je houdt er tóch aan vast wordt het een ander verhaal. En dat moet intussen elke Nederlander toch wel zo’n beetje door hebben.

Enfin, misschien dat we het Pietendebat volgend jaar maar eens moeten overslaan en er eens een anti-Pest protocol op na moeten slaan. En dan een juf of meester aanstellen die het wél begrepen heeft.

Dankzij jou

Veel programma's die de EO maakt, zijn mogelijk dankzij giften. Wil jij ook bijdragen? Velen gingen jou al voor.
Samen voor een christelijk geluid in de media! Kijk wat jij kan doen: